Rekabet Kurulu tarafından teşebbüslere verilen menfi tespit belgesi 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 8. maddesinde düzenleme altına alınmıştır. Buna göre; teşebbüs veya teşebbüs birlikleri, aralarında giriştikleri işbirliği faaliyetlerinin teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler, teşebbüs birliği kararları), birleşme ve devralmalar ile hakim durum uygulamalarının rekabet kurallarını ihlal ettiği kanaatini taşıdıkları takdirde, Rekabet Kurulu’na başvurarak söz konusu uygulamaların RKHK’nun 4, 6 ve 7. maddelerine aykırı olup olmadığının incelenmesini isteyebilirler. Böyle bir başvuruyu inceleyen Rekabet Kurulu, eğer 4, 6 ve 7. maddelere bir aykırılık bulmazsa, bu durumu tespit eden bir “menfi tespit kararı” verir (m. 8/1).

Dolayısıyla menfi tespitin anlamı, eldeki bilgilere göre Rekabet Kurulu’nun ilgili anlaşma veya kararı kanuna aykırı görmediğidir. Teşabbüslerin böyle bir kararı istemelerinde büyük menfaatleri bulunmaktadır. Bu menfaatleri şudur; her şeyden önce taraflar/teşebbüsler yasal belirsizlikten kurtulmuş olacaklardır. Aynı koşullarla bu anlaşmayı uyguladıkları zaman Rekabet Kurulu bu anlaşma aleyhinde bir soruşturma başlatamaz, daha da önemlisi bu anlaşma için para cezası verilemez. Özel hukuk ilişkileri bakımından ileride bu anlaşma geçersiz sayılmayacaktır.

Böylece taraflar bu hukuki güvenliğe bağlı olarak bu anlaşmanın gereklerini yerine getirebileceklerdir. Bu itibarla, menfi tespit belgesi, teşebbüslerin gerçekleştirdiği anlaşmanın 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun karşısındaki belirsizliğini ortadan kaldırması nedeniyle önem taşımaktadır. Böylece çok büyük tutarlardaki idari para cezası ödeme riskinden de kurtulmuş olurlar.

Buna karşın, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun yeni durumlar ortaya çıktığında, Rekabet Kurulu’nun yeniden soruşturmaya başlayabileceğini öngörmüştür. Kurul yaptığı incelemeler sonucunda bahsi geçen uygulamaları, RKHK’nun 4, 6 ve 7. maddelerine aykırı görürse, verdiği menfi tespit kararını geri alır. Bu takdirde Rekabet Kurulu, soruşturma konusu olayın rekabet kurallarına aykırı olduğunu tespit ederek, bu uygulamaların yasaklanmasına karar verecektir. Bu itibarla, Rekabet Kurulu, Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 13. maddesindeki şartlar çerçevesinde menfi tespit kararını her zaman geri alabilir. Ancak, Kurul menfi tespit kararından sonra, 13. maddedeki şartlar çerçevesinde görüşünden dönse bile, bu zamana kadar geçen süre için taraflara cezai müeyyide uygulayamayacaktır (m. 8/2).

Bu açıklamalardan sonra, teşebbüsünüzün daha sonra Rekabet Kurulu ile bir sorun yaşamaması için menfi tespit belgesini almasını istemez misiniz.?

Bu açıklamalardan sonra, teşebbüsünüzün rekabet soruşturmalarında uzman bir ekip tarafından temsil edilmesini ve soruşturma sürecinin uzman kimselerce sürdürülmesini istemez misiniz? Bu süreç oldukça karmaşıktır ve uzmanlık ister. Üstelik sürecin sonunda çok ağır bir yaptırım olarak idari para cezası da öngörülmüştür.

Bu bilgi notu; teşebbüslerin, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun hükümleriyle doğan   hak ve yükümlülükleri konusunda genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sağlanan bu bilgilerle teşebbüsler kendileri hakkında faydalı olacağını düşündükleri eylemleri hayata geçirebilirler. Ancak, Rekabet Hukuku süreci karmaşık ve uzmanlık isteyen bir süreçtir. Bu alanı bilmeden atılacak adımlar hak kaybını da beraberinde getirir. Detaylı bilgi ve hak kaybının önlenmesi için uzman görüşü alınması tavsiye edilir.